Türkiye Arabuluculuk Merkezleri Platformu

Just & Fair Arabuluculuk Merkezi A.Ş. nin de içerisinde yer aldığı Arabuluculuk Merkezleri tarafından ülkemizde arabuluculuk uygulamalarının geliştirilmesi ve kurumsallaştırılması amacıyla 09 Ocak 2020 de Türkiye Arabuluculuk Merkezleri Platformu kuruldu.

Just & Fair Arabuluculuk Merkezi A.Ş. olarak Türkiye Arabuluculuk Merkezleri Platformu mensubu olmaktan mutluyuz, hukuk sistemimize ve ülkemize hayırlı olması dileğiyle…

İstanbul Tahkim Merkezi ile İşbirliği Protokolü

Just & Fair Arabuluculuk Merkezi A.Ş. ile İstanbul Tahkim Merkezi (İSTAC) arasında 24 Haziran 2020 tarihinde “Tahkim (Med-Arb) İşbirliği Protokolü” imzalandı.  İstanbul’da gerçekleştirilen imza töreninin ardından Just & Fair Arabuluculuk Merkezi A.Ş., Med-Arb Projesinde İstanbul Tahkim Merkezi (İSTAC)’nin çözüm ortağı olmuştur.

Just & Fair Arabuluculuk Merkezi A.Ş. olarak İstanbul Tahkim Merkezi (İSTAC) ile işbirliği Protokolü imzalamaktan ve işbirliği yapmaktan mutluyuz, hukuk sistemimize ve ülkemize hayırlı olmasını diliyoruz.

Med-Arb Projesi

İstanbul Tahkim Merkezi (ISTAC), Med-Arb Projesi kapsamında arabuluculuk sistemi ile iş birliğine yönelik tarihi bir adım attı. ISTAC, İstanbul’da düzenlenen törende Just & Fair Arabuluculuk Merkezi A.Ş. ile iş birliği protokolü imzaladı. Atılan imzalarla, arabuluculuk merkezlerinde anlaşma sağlanamayıp çözümsüz kalan 83 bini aşkın ticari uyuşmazlık dosyası tahkime yöneltilerek hızlı ve kolay çözüme kavuşabilecek.

ISTAC Yönetim Kurulu Başkanı Prof. Dr. Ziya Akıncı ve ISTAC Yönetim Kurulu Üyesi Hakan Öztatar, imza töreninde arabuluculuk müessesesi ile iş birliği sürecini resmen başlatırken, iş ve ticaret dünyasını Med-Arb Projesi’nin uyuşmazlık çözüm fırsatlarından yararlanmaya çağırdı.

İmza Töreni

İstanbul Tahkim Merkezi Genel Sekreteri Av. Yasin Ekmen’in sunumu ile gerçekleşen imza seremonisine, ISTAC Yönetim Kurulu Başkanı Prof. Dr. Ziya Akıncı ile ISTAC Yönetim Kurulu Üyesi-Adalet Bakanlığı Hukuk İşleri Genel Müdürü (eski Arabuluculuk Dairesi Başkanı) Hakan Öztatar ve çok sayıda arabuluculuk merkezi temsilcisi katıldı. Pandemi koşullarında sosyal mesafe kuralları gereği iki aşamalı olarak yapılan törende, önce İstanbul dışından projeye katılan arabuluculuk kurumlarının temsilcileri, ardından İstanbul’dan katılımcılar protokole imza attı.

Rakamlar

Hakan Öztatar, ISTAC ile arabuluculuk merkezleri arasında atılan imzalarla başlayan iş birliği dönemini rakamlarla şöyle değerlendirdi;

“Burada dünyada bir ilki gerçekleştiriyoruz. İki güzide kurum olan ISTAC ve arabuluculuk merkezleri arasındaki iş birliği sürecini hep beraber resmiyete dökmenin gururunu yaşıyoruz. 2013 yılında başlayan arabuluculuk alanında 16.500 arabulucumuz, 200 de arabuluculuk merkezimiz var. ISTAC ilk aşamada Türkiye’nin her köşesinden 130 arabuluculuk kurumu ile iş birliği protokolü imzalamış oluyor. İş uyuşmazlıklarında 2018 yılının başından Haziran 2020’ye kadar dava şartı arabuluculuk kapsamında arabulucuya yönlendirilen 871.689 uyuşmazlığın 524.236’ü anlaşma ile sonuçlanarak yüzde 63 oranında başarıya ulaşıldı.

Ticari uyuşmazlıklar

Ticari uyuşmazlıklarda ise 2019 yılının başından Haziran 2020’ye kadar bir buçuk yılda, dava şartı arabuluculuk kapsamında arabulucuya yönlendirilen 203.504 uyuşmazlığın 104.453’ü anlaşma ile sonuçlanmış olup yüzde 56 oranında başarı sağlandı. Bizim asıl hedefimiz ticari uyuşmazlıklarda arabuluculuk yoluna başvurup anlaşma sağlanamayan bu yüzde 44, yani toplam 83.164 uyuşmazlık dosyasına ‘Arabuluculuk-Tahkim’ (Med-Arb) modeliyle çözüm getirmektir. Arabulucuda çözemediğimiz 83 bin dosya için diyoruz ki; ISTAC’da hızlı tahkim ile çözüm mümkün.

Bu iş birliği anlaşmasıyla arabulucuların “Son tutanak” yani “Anlaşamama Tutanağı” hazırlarken, nihai çözüm adresi olarak “ISTAC Med-Arb”ı önermesi, böylece ticari dava dosyalarını tahkime yöneltmesi sağlanacak. Dolayısıyla çözüme kavuşan her dosya ile hem yargının iş yükü azaltılmış olacak hem de taraflar uyuşmazlıklarını ‘Arabuluculuk-Tahkim’ sayesinde daha az masrafla ve daha kısa sürede çözümleme imkânı bulacak.

Haziran 2020 itibarıyla arabulucuda çözüm bulunamayan 83.164 dosyamızın küçük bir yüzdesini bile tahkime getirdiğimizde önemli bir potansiyel harekete geçecektir. Ben iş dünyasına, sanayi ve ticaret odalarımıza sesleniyorum; Lütfen gelin, ISTAC med-arb projesine başvurun, ticari uyuşmazlıklarınızı 5 ay içinde çözün. Arabulucuda süre 8 haftadır, orada çözülemezse ISTAC’a geldiğinde 8 hafta + 3 aylık seri tahkim süreciyle 5 ayda çözüme gidilebilir. Bu yabancı yatırımcı için de çok önemlidir;

Yabancı yatırımcı Türkiye’de hukuki ihtilafla karşılaştığında şimdi Med-Arb müessesesi var. Son sözüm, yabancı yatırımcı da rahat olsun, artık ülkemizde Med-Arb modelini kullanarak uyuşmazlık sorunlarına kesin çözüm bulmuş olacaklar.”

İki alternatif uyuşmazlık çözüm yolu

İmza töreninde konuşan ISTAC Yönetim Kurulu Başkanı Prof. Dr. Ziya Akıncı da, Türkiye’de gerek arabuluculuk gerekse tahkim alanında önemli mesafeler kaydedildiğini vurgularken, şimdi bu iki alternatif uyuşmazlık çözüm yolunun birlikte işleyişine zemin yarattıklarını, bu modelden tüm tarafların kazançlı çıkacağını söyledi. ISTAC Başkanı Akıncı, şöyle konuştu:

“Arabuluculuk&Tahkim yani (Mediation&Arbitration) Med-Arb, kazan-kazan mantığıyla oluşturduğumuz bir proje… Türkiye’yi çok farklı bir noktaya taşıyacak, dünyaya örnek olacak bir proje… Ticari davalarda arabuluculuğun zorunlu olmasıyla birlikte ticari uyuşmazlıkların çözümünde yeni bir dönem başladı. Taraflar uyuşmazlıklarına çözüm için önce arabulucuya gidiyor, arabulucu nezdinde yaptıkları görüşmeler sonucunda uzlaşma sağlanamazsa, uyuşmazlık için bağlayıcı bir karar olmadığı için tekrar mahkemeye başvurmak gerekiyordu.

İşte Arabuluculuk&Tahkim (Med-Arb) projemizde taraflar, bir yandan arabuluculuğun hızlı, ekonomik ve dostane çözüm yolu bulma ihtimalini deneyimlerken; uzlaşma olmazsa mahkemeye gitmeksizin, uyuşmazlıklarını tahkim yoluyla ISTAC’ta çözebilecekler. Böylece arabuluculuk süreci uzlaşma ile sonuçlanmasa dahi, hemen arkasından başlayacak tahkim süreci sayesinde, taraflar uyuşmazlıklarını bağlayıcı ve kesin bir şekilde çözecek olan bir hakem kararı elde edecekler.

Taraflar sözleşmelerine ’ISTAC Arabuluculuk-Tahkim Şartı’nı yazarsa, önce arabulucuda ve anlaşma sağlanamazsa sonra ISTAC’ta tahkim yolu ile uyuşmazlık çözümlenecektir. Arabulucuda uzlaşma olmazsa, tarafların sözleşmelerinde ISTAC tahkim şartı olmasa bile sonradan bu şartı kabul etmek suretiyle uyuşmazlıklarını İstanbul Tahkim Merkezi’nde çözümlemeleri mümkündür.”

Bir İhtimal Daha Var, o da ISTAC!

Prof.  Dr. Ziya Akıncı, Türkiye’nin tahkim merkezi ISTAC’ın arabuluculuk kurumlarıyla iş birliğinin hedefini ve beklentilerini ise şöyle anlattı;

“Arabuluculuk sistemine giden 200 binin üzerinde ticari uyuşmazlık dosyasından bahsediyoruz. Biz burada yüzde 5 gibi bir miktardan bahsetsek bile, zamanla 10 binin üzerinde davanın tahkime yönelmesi ISTAC’ı dünyanın önemli tahkim merkezlerinden biri konumuna taşıyacak bir potansiyel… ISTAC olarak bizim iş birliği yaptığımız arabuluculuk merkezlerinden en önemli beklentimiz şu; Ticari uyuşmazlıkta tarafların arabulucuda uzlaşamamaları halinde, “Bir ihtimal daha var, o da ISTAC” mesajını vermeleri… Arabuluculardan, uyuşmazlık taraflarına tahkimde çözüm fırsatlarını anlatmalarını ve onları ISTAC’a yönlendirmenizi bekliyoruz. Çünkü ISTAC’da mahkemeden daha ucuz, daha az masraflı ve çok daha hızlı çözüm yolu sunuyoruz.

ISTAC’da uyuşmazlıklar tahkimde 6 ayda, seri tahkimde 3 ayda çözümlenebiliyor. Pandemi sürecinde de ISTAC durmadı, yeni davalar aldı, alıyor. Med-Arb projemizin işlerlik kazanmasıyla dava yoğunluğumuz daha da artacak. Dolayısıyla tahkim davalarında hakem ihtiyacımız da artacak. Arabulucu avukatlar da hakem olarak tahkimde görev alabilecek. Biz ISTAC olarak bu iş birliği kapsamında arabuluculara katkıda bulunmaya da hazırız. Yönetim Kurulumuzda bunun matematiğini çalıştık ve arabuluculara cazip gelecek bir ücretlendirme müjdesini vermek istiyoruz. ISTAC olarak, tamamen hukuki zeminde arabulucu ücretlerine yönelik bir ekonomik model oluşturuyoruz.”

İmzalanan iş birliği protokolüne göre, ISTAC arabuluculara tahkim ve hakemlik eğitimi vermeyi, böylece bu alana yönelen avukatlara hakemlik yolunu açmayı planlıyor. İlk aşamada 130 arabuluculuk merkezi ISTAC ile iyi niyet protokolüne attıkları imzalarla bu sisteme katılırken, proje sonradan diğer arabulucuların katılımına da açık olacak.

Adalet Bakanı Abdulhamit Gül, 1 Ocak 2019’dan itibaren açılacak tüm ticari uyuşmazlıklara ilişkin davalarda arabuluculuk yoluna başvurmanın zorunlu hale getirildiğini açıkladı.

Ticari uyuşmazlık da arabulucuya

Adalet Bakanı Abdulhamit Gül, 1 Ocak 2019’dan itibaren açılacak tüm ticari uyuşmazlıklara ilişkin davalarda arabuluculuk yoluna başvurmanın zorunlu hale getirildiğini açıkladı. Gül, ortalama 541 gün süren ticari davaların bir haftada çözüme kavuşturulmasının hedeflendiğini söyledi.

YENİ yılda iş uyuşmazlıkları gibi ticari uyuşmazlıklar da zorunlu olarak önce arabulucuya gidecek. Hürriyet’i ziyaretinde Adalet Bakanı Abdulhamit Gül, 1 Ocak 2019’dan itibaren açılacak tüm ticari uyuşmazlıklara ilişkin davalar öncesinde arabuluculuk yoluna başvurmanın zorunlu hale getirildiğini açıkladı:

HEDEF EN KISA SÜREDE ÇÖZÜM

“İş uyuşmazlıklarının hızlı, basit ve adil şekilde çözümlenmesi için 12 Ekim 2017’de kabul edilen kanunla, İş Mahkemeleri Kanunu ile işçi alacak ve tazminatları, işe iade talepli davalar açısından arabuluculuğa başvurulması dava şartı haline getirilmişti. İş davalarına dönük uygulamanın başladığı 2018 başından itibaren arabuluculara giden 297 bin 147 dosyanın yüzde 67’si anlaşma ile sonuçlandı. Geçen yıl aynı dönemde iş mahkemelerinde 190 bin dava açılırken, bu yılın aynı döneminde 68 bin 280’e geriledi.

2017’de asliye ticaret mahkemelerine 231 bin 80 dava açılmıştır. 1 Ocak’tan itibaren dava şartı olarak arabuluculuk getirilerek ticaret uyuşmazlıklarının önemli bir kısmının çok kısa sürede çözülmesini öngörüyoruz. Ticari hayatta dostane yöntemle her iki tarafın da hukuku daha etkin şekilde korunacak. Amacımız ticari uyuşmazlıkların kısa sürede sonuçlanmasını sağlayarak toplumun genelini rahatlatmak ve iş dünyasının faaliyetlerini güven içerisinde yürütebilmesine hizmet edecek bir uygulama geliştirmek.”

Alternatif uyuşmazlık çözüm yöntemlerinin arttırılması ve yaygınlaştırılmasının önemli bir başlık olarak yer alacağı Yargı Reformu Strateji Belgesi’nde sona gelindi.

Gül, bu konuda ise şu değerlendirmeyi yaptı: “Çalışma grupları ile çalışıyoruz. Son halini verdikten sonra Sayın Cumhurbaşkanımızın da kabulüyle bunu bir hükümet yol haritası olarak kamuoyu ile paylaşacağız.

Yargı reformu çok önemli kavram. Bir bisikletin üzerinde gider gibi biz her şeyi yaptık, nirvanaya ulaştık demek insanı tekrara düşürür, geriletir. Ortaya beş yıllık bir niyet belgesi koyuyoruz. Kimsenin elinde bir sihirli değnek yok. Hedefimiz ‘güven veren bir adalet sistemi’ kurmak.”

BADER PANELİNDE KRİTİK UYARI

– Bağımsız Arabulucular Derneği (BADER) ile Ankara Barosu’nun 6 Aralık’ta düzenlediği ‘Basın ve Arabuluculuk’ konulu panelde ben de konuşmacıydım. Ankara Barosu Yönetim Kurulu üyesi avukat Zafer Doğan Bilgin yönetimindeki panelde, Sonsöz Gazetesi Genel Yayın Koordinatörü ve Sorumlu Yazı İşleri Müdürü Orhan Uğuroğlu, Ankara Barosu Disiplin Kurulu Başkanı BADER üyesi avukat Murat Akçasoy ile birlikte arabuluculuğu masaya yatırdık.

En önemli notu oturum başkanı Bilgin düştü. Bilgin, arabuluculuğun, mesleğinde en az beş yıllık kıdeme sahip hukuk fakültesi mezunlarınca yapılması gerektiğini vurgulayarak şu uyarıyı yaptı: “Süreç sonunda imzalanan belgelerin ilam niteliğini haiz belgeler olması ve hukuki bir sonuç doğurması sebebiyle hukuk eğitimi alanlar dışındaki kişiler tarafından arabuluculuğun icra edilmesi halinde çok ciddi sorunlarla karşılaşılması kaçınılmazdır. Arabuluculuk sürecinin hukuk eğitimi alan kişiler dışındaki meslek gruplarına açılması toplumda oluşmuş güveni sarsacağı gibi hukuk eğitimi almayan kişiler tarafından düzenlenen tutanaklardaki hukuka aykırı düzenlemelerin yeni bir yargı yükü oluşturacağı gerçeği yadsınamaz.”

Bu uyarıya kulak verilmeli.

http://www.hurriyet.com.tr/yazarlar/oya-armutcu/ticari-uyusmazlik-da-arabulucuya-41046215